Nawigacja
Rok 1939 - 1949

Wybuch II wojny światowej pokrzyżował plany nakreślone przez J. Czternastkową i MS Wojsk. Po wkroczeniu Niemców weszły zaraz ukraińskie oddziały „siczowców”. Zażądali od kierownika klucze i zajęli cały budynek. Za odwołaniem „siczowców” napływała ludność ukraińska. Zaczęto nimi, bez względu na posiadanie wykształcenia obsadzić szkoły w Terce, Bukowcu, Górzance, Zawozie i Wołkowyi.

Polacy nie posyłali dzieci do szkoły, w której uczono tylko po Ukraińsku. Podły podejrzenia ze strony hitlerowców, że sprawcą takiego stanu rzeczy jest polska nauczycielka Janina Czternastkowa. Rozpoczęły się prześladowania ludności i nauczycielki.

Jednak pod wpływem uporu Polaków Niemcy przydzielili nauczycielkę Polkę, w budynku szkolnym na parterze uczyły się dzieci ukraińskie, które uczył ukraiński nacjonalista Hadzewicz. Na piętrze zaś była szkoła Polska uczyła nauczycielka K. Hofbauer, córka kolejarza z Zagórza. Ponieważ urodzona była ona w Austrii więc spodziewali się współdziałania z jej strony. Ale zupełnie inaczej było w rzeczywistości, w rezultacie Hofbauer w 1942 roku straciła posadę nauczycielki w Wołkowyi.

Na jej miejsce mianowano Stefanię Maślak. Niestety została ona w krótkim czasie zwolniona. Polska szkoła w Wołkowyi przestała istnieć. Szkoła ukraińska trwała do 30 czerwca 1941 r.

Po wyzwoleniu Wołkowyi przez oddziały partyzanckie „Muchy” (Mikołaj Kunicki) - 01 X 1944 r. rozpoczęto naukę w polskiej szkole w języku polskim. Po 5 latach przerwy J. Czternastkowa objęła kierownictwo szkoły. Inspektor szkoły w Lesku licząc się z tym, że dzieci przez 5 lat wiele straciły i trzeba wyrównać również starsze roczniki, dodał jeszcze 2 nauczycieli – Olgę Zyromską i Stefanię Maślak. Zorganizowano 5 klas. Uczniów było około 50 – 70.

Piętro szkoły zajęto na posterunek MO, a na parterze odbywała się nauka. O zdobyciu książek, zeszytów, w ogóle przyborów do pisania nie można nawet myśleć. Był to okres, w którym dzieci zdobywały zostawione przez Niemców torby papierowe i robiono z nich zeszyty. Braki wszystkiego dokuczały w szkole, w domach, ale zapał do nauki był wielki.

Zaczęły znowu przerażać pojawiające się bandy UPA. Silny posterunek MO liczący 40 ludzi, dobrze uzbrojony odstraszał banderowców od Wołkowyi. Gdy w 1945 roku został na posterunku tylko 16 milicjantów banda UPA wkroczyła do Wołkowyi, otoczyła posterunek MO i tak 31 XII 1945 roku posterunek spłonął. Tak więc rok 1946 zastał nie tylko szkolę w zgliszczach, ale spłonął również budynek gminy, dwór, kilka zabudowań chłopskich. Spłonęło wszystko. Nie pozostało śladów z dokumentów.

SZKOŁA PRZESTAŁA ISTNIEĆ.

W marcu 1946 roku sołtys pozbierał ławki z Bukowca i Górzanki i znów w domu Janiny Czternastkowej powstała szkoła, ale tylko na parę miesięcy. Z powodu grasujących band do Wołkowyi wkroczyło Wojsko Polskie, które zajęło dom J. Czternastkowej dla potrzeb wojska. Po wielkim napadzie banderowców na oddział LWP i Wołkowyję w czasie, którego zginęło 16 osób, a spalono 27 domów – Janina Czternastkowa przenosi się do Poraża.

Wołkowyja zostaje bez szkoły i nauczyciela. Przez okres trzech lat tylko przez kilka miesięcy uczy te biedne dzieci kol. Albina Janas.

Czytaj o dalszych losach szkoły.

Ministerstwo Edukacji Narodowej
Kuratorium Oświaty
Okręgowa Komisja Egzaminacyjna
Gmina Solina
Wołkowyja
Logowanie
Nazwa uytkownika

Haso



Nie moesz si zalogowa?
Popro o nowe haso
ZS Wokowyja 2012. Wszelkie prawa zastrzeone. Wspierane przez PHP-fusion. Tumaczenie projektu DaRy.